{"id":1886,"date":"2021-01-11T15:04:16","date_gmt":"2021-01-11T12:04:16","guid":{"rendered":"https:\/\/marx-21.net\/?p=1886"},"modified":"2021-02-25T23:49:46","modified_gmt":"2021-02-25T20:49:46","slug":"whatsapp-ve-kisisel-bilgiler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marx-21.net\/?p=1886","title":{"rendered":"Whatsapp ve Ki\u015fisel Bilgiler"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Whatsapp\u2019\u0131n s\u00f6zle\u015fme ko\u015fullar\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikler \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n ba\u015fka bir mesajla\u015fma uygulamas\u0131na ge\u00e7meyi d\u00fc\u015f\u00fcnmesine neden oldu.<\/p>\n\n\n\n

De\u011fi\u015fiklik mesajlar\u0131n i\u00e7eri\u011fine ili\u015fkin de\u011fil. Whatsapp mesajlar\u0131 Signal Vakf\u0131 taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen Signal Protokol\u00fc taraf\u0131ndan korunuyor. Ayn\u0131 protokol Signal\u2019in kendisi, Facebook ve Skype\u2019\u0131n \u201c\u00f6zel konu\u015fmalar\u201d \u0131 ve Google\u2019\u0131n Messenger\u2019\u0131 taraf\u0131ndan da kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

De\u011fi\u015fiklikler \u201cmeta veri\u201d hakk\u0131nda. Meta veri neredesin, ne zaman mesaj yollad\u0131n, kime yollad\u0131n, ne zaman yollad\u0131n bilgileriyle birlikte telefonunda saklad\u0131\u011f\u0131n Whatsapp uygulamas\u0131n\u0131n eri\u015febildi\u011fi ili\u015fkide oldu\u011fun ki\u015filer (telefonunda numaras\u0131 bulunan herkes), hangi web sitelerini ziyaret etti\u011fin, hangi sayfalara bakt\u0131\u011f\u0131n hakk\u0131nda a\u011f taray\u0131c\u0131 bilgisi ve kulland\u0131\u011f\u0131n telefonun tam kimli\u011fini tan\u0131yan fiziksel bilgileri i\u00e7eriyor. SIM kart\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirsen de halen tan\u0131nabilir olacaks\u0131n. Bu bilgi Facebook, ve Instagram\u2019dan sizin hakk\u0131n\u0131zda toplanan b\u00fct\u00fcn bilgilerle \u00e7apraz referansla ili\u015fkilendirildi\u011finde \u00e7ok daha de\u011ferli oluyor.<\/p>\n\n\n\n

Bilgisayar bilimine a\u015fina olmayan ki\u015filer, bu verilerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n toplanmas\u0131nda herhangi bir zarar g\u00f6rmeyebilirler, ancak di\u011fer bilgilerle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011funda bilginin g\u00fcc\u00fcn\u00fcn fark\u0131nda olman\u0131z gerekiyor. \u0130ki telefonun ayn\u0131 cep telefonu vericisine ayn\u0131 anda ba\u011flanm\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131n Osman Kavala aleyhine bir toplant\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair delil olarak (yanl\u0131\u015f bir \u015fekilde) kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n\n\n\n

Tamamen anonim bir telefonun sadece telefonun vericilere olan ba\u011flant\u0131lar\u0131ndaki verileri ve ba\u011flant\u0131lar\u0131n zamanlar\u0131n\u0131 kullanarak nas\u0131l sizinki olarak tan\u0131mlanabilece\u011finin basit bir \u00f6rne\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Basit bir veri d\u00f6k\u00fcm\u00fc, belirli bir telefonun pazartesiden cumaya \u00e7al\u0131\u015fma saatleri s\u0131ras\u0131nda \u0130stanbul’da birka\u00e7 vericiden birine, ard\u0131ndan gece ve hafta sonlar\u0131 di\u011fer birka\u00e7 vericiden birine ba\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Bu, olas\u0131 bir i\u015f yerini ve muhtemel bir evi tan\u0131mlar. B\u00fcy\u00fck bir i\u015fyerinde bile birbirine bu kadar yak\u0131n ya\u015fayan ka\u00e7 ki\u015fi var? Halka a\u00e7\u0131k bilgilerden (se\u00e7men listesi, \u015firket web sitesi) basit bir kontrol, telefonu size ba\u011flar ve tam adresinizi ve i\u015f yerinizi verir.<\/p>\n\n\n\n

Facebook’un yapmak istedi\u011fi \u015fey, Whatsapp, Facebook ve Instagram’dan siz ve arkada\u015flar\u0131n\u0131zla ilgili bilgileri ili\u015fkilendirebilmek. Bu sizin hakk\u0131n\u0131zda \u00e7ok daha kesin bilgiler verir. Facebook’ta y\u00fczlerce hatta binlerce arkada\u015f\u0131n\u0131z olabilir. Whatsapp, kime s\u0131kl\u0131kla ve kime nadiren mesaj g\u00f6nderdi\u011finizi bilir. Bu, Whatsapp’\u0131n hangi gruplar\u0131n par\u00e7as\u0131 oldu\u011funuz ve gruplar d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fczenli olarak mesaj g\u00f6nderdi\u011finiz ki\u015filerle sosyal etkile\u015fimlerinizi haritaland\u0131rmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Facebook, bu t\u00fcr bilgilerin a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f taraf\u0131ndan s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesine izin veren bir sicile sahip. Trump kampanyas\u0131, 2016 se\u00e7imlerinde bu t\u00fcr bilgilerden kapsaml\u0131 bir \u015fekilde yararland\u0131. Farkl\u0131 g\u00f6nderilerle farkl\u0131 insan t\u00fcrlerini hedeflemelerine izin verdi. Trump’a oy vermesi muhtemel insanlar, korkular\u0131n\u0131 ve \u00f6nyarg\u0131lar\u0131n\u0131 peki\u015ftirecek bilgilerle hedeflenirken, \u00f6rne\u011fin meta verilerin g\u00f6sterdi\u011fi Trump’a oy verme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck olan siyahlar, Demokratik Parti’deki \u0131rk\u00e7\u0131 tav\u0131rlara i\u015faret eden payla\u015f\u0131mlarla hedef al\u0131narak oy kullanmaktan cayd\u0131r\u0131lmak istendi. \u0130\u015fe yarad\u0131. Siyah b\u00f6lgelerde oy kullanma oranlar\u0131 d\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n\n\n\n

Facebook, a\u00e7g\u00f6zl\u00fc bir tekel ve ABD’de a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f ile bulu\u015fan ve onu destekleyen Mark Zuckerberg taraf\u0131ndan kontrol ediliyor. Facebook’u kullanmamak \u00e7ok daha zor, \u00e7\u00fcnk\u00fc tekel haline geldi, ancak \u00fcr\u00fcnlerini mesajla\u015fmak i\u00e7in kullanmak zorunda de\u011filiz.<\/p>\n\n\n\n

Peki alternatifler neler? Bilgisayar g\u00fcvenli\u011fi dergisi Arkakap\u0131’n\u0131n g\u00fcvenlik de\u011ferlendirmesi, \u00e7e\u015fitli uygulamalar\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc ve zay\u0131f y\u00f6nlerini ortaya koyan ekli tabloyu \u00fcretti. G\u00fc\u00e7l\u00fc y\u00f6nler ye\u015fil, zay\u0131f y\u00f6nler k\u0131rm\u0131z\u0131:<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Alternatif bir uygulama olarak Telegram\u2019dan bahsediliyor. Telegram’\u0131n baz\u0131 \u00f6nemli g\u00fcvenlik zay\u0131fl\u0131klar\u0131 var. Telegram’\u0131n Dubai’ye ait oldu\u011fu iddia edildi. Bu do\u011fru de\u011fil. Telegram iki Rus taraf\u0131ndan kuruldu, ABD ve \u0130ngiltere’de kay\u0131tl\u0131 \u015firketlere ait. Bunun ne anlama geldi\u011fine dair de\u011ferlendirme size kalm\u0131\u015f. \u00d6nemli olan, bunun \u00e7ok g\u00fcvenli olmamas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Signal, en g\u00fc\u00e7l\u00fc g\u00fcvenli\u011fe sahip uygulamalardan biridir ve daha da \u00f6nemlisi, neredeyse hi\u00e7 meta veri tutmaz ve kullan\u0131c\u0131n\u0131n kendi telefonunda depolanan verileri ve meta verileri \u015fifreli olarak kilitlemesini sa\u011flar.<\/p>\n\n\n\n

Signal’in ilgin\u00e7 bir ge\u00e7mi\u015fi var. Whatsapp’\u0131n orijinal kurucular\u0131ndan birisi taraf\u0131ndan kuruldu. Facebook, Whatsapp’\u0131 19 milyar dolara sat\u0131n ald\u0131. Bir s\u00fcre Facebook ile \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etti, ancak Facebook’un kullan\u0131c\u0131lar\u0131n meta verilerini \u00e7\u0131karmaya ba\u015flamak istedi\u011fi ve Facebook’un ne yapmay\u0131 planlad\u0131\u011f\u0131 konusunda Avrupal\u0131 d\u00fczenleyicilere yalan s\u00f6ylemeleri i\u00e7in bask\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ayr\u0131ld\u0131. Daha sonra g\u00fcvenli mesajla\u015fma sistemleri geli\u015ftirmeye konsantre olmak i\u00e7in Twitter’dan ayr\u0131lan iyi bilinen bir hacker ve bilgisayar g\u00fcvenlik uzman\u0131yla Signal’i kurdu.<\/p>\n\n\n\n

Bu y\u00fczden Signal, gizlilik odakl\u0131. Kar amac\u0131 g\u00fctmeyen bir vak\u0131f olan Signal Vakf\u0131\u2019na ait. Vak\u0131f, Facebook’a sat\u0131\u015ftan 3,9 milyar dolar pay alan Whatsapp’\u0131n kurucu orta\u011f\u0131 taraf\u0131ndan finanse ediliyor. Di\u011fer bir\u00e7ok milyarderin aksine devam eden ticari \u00e7\u0131karlar\u0131 yok ve servetini destekledi\u011fi ama\u00e7lar i\u00e7in kullan\u0131yor. 2019’da \u201csadece\u201d 1 milyar dolar verdi ve \u015fimdi \u201csadece\u201d 2,5 milyar dolara \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Signal ve di\u011fer mesajla\u015fma uygulamalar\u0131 aras\u0131ndaki di\u011fer bir fark, uygulaman\u0131n kodunun a\u00e7\u0131k kaynak olmas\u0131d\u0131r. Bu, uygulaman\u0131n iddia etti\u011fi kadar g\u00fcvenli olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kontrol etmek i\u00e7in bir d\u0131\u015f kurulu\u015fun kodu denetlemesinin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu anlam\u0131na gelir. Kodu gizli olan Skype ve Whatsapp gibi uygulamalar i\u00e7in bu m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bu t\u00fcr son denetim 2014 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Signal ve Telegram bu \u015fekilde denetlendi.<\/p>\n\n\n\n

Herhangi bir uygulaman\u0131n g\u00fcvenli\u011finden ve d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fcnden %100 emin olmak imkans\u0131z. Amerikan bilgi \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kampanyas\u0131 Electronic Frontier Foundation, 2018’de mesajla\u015fma uygulamalar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirdi\u011finde Whatsapp veya Signal’i \u00f6nerdiler, ancak Whatsapp’\u0131n meta verilerle ilgili politikalar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirebilece\u011fi ve ayr\u0131ca Whatsapp’\u0131n kullan\u0131c\u0131lar hakk\u0131nda Signal’den daha fazla veri toplayabilece\u011fi riskine i\u015faret ettiler.<\/p>\n\n\n\n

Sonu\u00e7 olarak, uygulamay\u0131 ve telefonunuzdaki verileri g\u00fc\u00e7l\u00fc bir parola ile koruyan Signal’deki servisi kullanman\u0131z \u015fart\u0131yla Signal muhtemelen tercih edilmesi gereken bir uygulama.<\/p>\n\n\n\n

Daha fazla bilgi i\u00e7in: Electronic Frontier Foundation (EFF) ara\u015ft\u0131rmas\u0131 – https:\/\/www.eff.org\/deeplinks\/2018\/03\/why-we-cant-give-you-recommendation<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Whatsapp\u2019\u0131n s\u00f6zle\u015fme ko\u015fullar\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikler \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n ba\u015fka bir mesajla\u015fma uygulamas\u0131na ge\u00e7meyi d\u00fc\u015f\u00fcnmesine neden oldu. De\u011fi\u015fiklik mesajlar\u0131n i\u00e7eri\u011fine ili\u015fkin de\u011fil. Whatsapp mesajlar\u0131 Signal Vakf\u0131 taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen Signal Protokol\u00fc taraf\u0131ndan korunuyor. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1890,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[65],"tags":[646,644,647,648,643,645],"class_list":["post-1886","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","tag-bilgi-guvenligi","tag-facebook","tag-gizlilik","tag-mesajlasma","tag-whatsapp","tag-zuckerberg"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1886","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1886"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1886\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1892,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1886\/revisions\/1892"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1890"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1886"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1886"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1886"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}