{"id":360,"date":"2014-06-10T16:51:10","date_gmt":"2014-06-10T13:51:10","guid":{"rendered":"http:\/\/marx-21.net\/?page_id=360"},"modified":"2014-06-10T16:51:10","modified_gmt":"2014-06-10T13:51:10","slug":"kimse-bizi-temsil-etmiyor-ispanyada-15-mayis-hareketi","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/marx-21.net\/?page_id=360","title":{"rendered":"“Kimse Bizi Temsil Etmiyor”: \u0130spanya’da 15 May\u0131s Hareketi"},"content":{"rendered":"
Andy Durgan - Joel Sans<\/strong><\/em><\/pre>\n
15 May\u0131s 2011 ‘de a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak gen\u00e7lerden olu\u015fan binlerce insan, “ger\u00e7ek demokrasi i\u00e7in hemen”, “bizler politikac\u0131lar\u0131n ve bankalar\u0131n elindeki metalar de\u00ad\u011filiz” sloganlar\u0131yla t\u00fcm \u0130spanya’da g\u00f6steriler d\u00fczenledi. G\u00f6stericiler siyasi parti ya da sendikalarla hareket etmeyi a\u00e7\u0131k\u00e7a reddettiler. Bir ay sonra 19 Haziran’da, 1 milyondan fazla ki\u015fi \u015fu an “15 May\u0131s Hareketi (15-M)” ya da “\u0130ndignados” o\u00adlarak bildi\u011fimiz hareket taraf\u0131ndan mobilize edilerek, 50 farkl\u0131 \u015fehir ve kasabada g\u00f6sterilere kat\u0131ld\u0131. 15 May\u0131s protestosunu takip eden d\u00f6rt hafta boyunca, onbin- lerce ki\u015fi kamplara ve toplant\u0131lara dahil edildi. Gen\u00e7lere atfedilen pasiflik ya da iddias\u0131zl\u0131k bir gece i\u00e7inde yok olmu\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. 15-M’nin ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131, de\u00adrinle\u015fen kriz durumunda nas\u0131l h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde radikalle\u015filebilece\u011finin g\u00f6stergesi oldu. B\u00f6yle bir hareketin nas\u0131l bir anda patlayabildi\u011fini anlamak i\u00e7inse hem kri\u00adzin etkilerine hem de \u0130spanyol solunun ve sendika hareketinin yap\u0131s\u0131na bakmak gerekiyor.<\/p>\n
Ekonomik kriz \u0130spanya’y\u0131 fena \u00e7arpt\u0131. \u00dclkenin en temel ekonomik varl\u0131\u011f\u0131 90’lardan bu yana in\u015faat sekt\u00f6r\u00fcyd\u00fc ve ucuz kredilere dayan\u0131yordu; ta ki bu du\u00adrum 2008’de aniden sona erinceye kadar. AB15 \u00fclkeleri aras\u0131nda (2008’de Orta ve Do\u011fu Avrupa’dan 10 \u00fclkenin birli\u011fe kabul\u00fcnden \u00f6nce, “eski” Avrupa Birli- \u011fi’nin kalbi diyebiliriz) \u0130spanya zaten en y\u00fcksek ge\u00e7ici k\u00fc\u00e7\u00fclme oranlar\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccret, d\u00fc\u015f\u00fck sosyal harcamalar ve en y\u00fcksek i\u015fsizli\u011fe sahipti. \u015eu an i\u015fsizlik aktif n\u00fcfusun %21’ine tekab\u00fcl eden 5 milyon ki\u015fi civar\u0131nda ve bunlar\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 yard\u0131m paras\u0131 alm\u0131yor. T\u00fcm Euro b\u00f6lgesinde 25 ya\u015f alt\u0131 i\u015fsizlik oranlar\u0131nda %20 y\u00fcksek kabul ediliyorken, \u0130spanya’da oran %44. \u00c7al\u0131\u015fan gen\u00e7lerse \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle ve d\u00f6nemsel i\u015flerde istihdam ediliyor. T\u00fcm bunlar gen\u00e7leri aileleriyle ya\u015famaya zorlayan bar\u0131nma sorunlar\u0131yla daha da k\u00f6t\u00fcye gider halde.<\/p>\n
15-M’nin politik organizasyonlar\u0131 reddi, ba\u015fta gen\u00e7ler olmak \u00fczere toplu\u00admun geni\u015f kesimlerinin politik sistem ve onun temsilcilerine yabanc\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n bir yans\u0131mas\u0131. Bu durum s\u0131radan insanlara yap\u0131lan ekonomik ve sosyal sald\u0131r\u0131la\u00adra ek olarak; politik yap\u0131lar\u0131n yozla\u015fm\u0131\u015fl\u0131klar\u0131 ve ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fckleri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde de kolayca anla\u015f\u0131labilir. Ancak bu g\u00fcvensizlik Avrupa’daki ba\u015fka yerlerle kar\u00ad\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda “politika” ile daha az ilgilendikleri anlam\u0131na gelmiyor. \u00d6rne\u011fin se\u00e7imlere kat\u0131lma oran\u0131 Britanya’dan daha y\u00fcksek (%70’in \u00fczerinde).<\/p>\n
Sosyalist parti (PSOE) iktidar\u0131 ile ilgili hayalk\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 bilhassa derin. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131- n\u0131fin\u0131n ya\u015fam standartlar\u0131na ve i\u015f yeri haklar\u0131na yap\u0131lan kapsaml\u0131 sald\u0131r\u0131lar parti\u00adye olan deste\u011fin alt\u0131n\u0131 oydu ve yerel se\u00e7imlerde sa\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirdi. Soldaki tek se\u00e7im alternatifi Kom\u00fcnist Parti- led Izquierda Unida’n\u0131n (IU, Birle\u015fik Sol) PSO- E’nin d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcnden \u00e7ok yararland\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez. Son yerel se\u00e7imlerdeki k\u00fc\u00e7\u00fck ar\u00adt\u0131\u015f d\u0131\u015f\u0131nda, oylardaki pay\u0131 90’lar\u0131n ortalar\u0131ndan bu yana devaml\u0131 olarak d\u00fc\u015ft\u00fc (96’da %10,5’ten 2008’de %3,7’ye). Bu durumun \u00e7e\u015fitli sebepleri var. Nispi se\u00ad\u00e7im sistemi olmas\u0131na ra\u011fmen se\u00e7imler a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak iki ana parti ekseninde ger\u00ad\u00e7ekle\u015fiyor ve se\u00e7men genelde IU’ya verdi\u011fi oyun \u00e7\u00f6pe gidece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. Ama daha \u00f6nemlisi, IU sol retori\u011fine ra\u011fmen, Sosyalist Parti kuyruk\u00e7usu tavr\u0131 ya da baz\u0131 durumlarda neoliberal politikalar\u0131 uygulayan yerel y\u00f6netimleri destekle\u00adme e\u011filimleri y\u00fcz\u00fcnden kendisini ger\u00e7ek bir alternatif olarak anlatmakta ba\u015far\u0131\u00ads\u0131z kal\u0131yor. IU’nun solunda sadece Bask B\u00f6lgesinde ve daha az oranda Katalonya’da, radikal sol milliyet\u00e7ili\u011fi bi\u00e7iminde ciddi bir se\u00e7im alternatifi bulu\u00adnuyor. Antikapitalist sol ise fraksiyonlar halinde ve Fransa, Yunanistan, Portekiz ve Britanya’daki benzerleriyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7s\u00fcz.<\/p>\n
Sendikalar da ayn\u0131 \u015fekilde heyecan vermekten uzak. \u00c7ok az say\u0131da i\u015f\u00e7i (i\u015f\u00adg\u00fcc\u00fcn\u00fcn %15’i civar\u0131nda) sendikalara \u00fcye. Sendikalar \u00fcye aidatlar\u0131ndan ziyade, i\u015fyerinden se\u00e7ilen delege say\u0131lar\u0131na dayanan bir sistem \u00fczerinden devlet yard\u0131m\u00adlar\u0131yla finanse ediliyor. Bu se\u00e7imlerde t\u00fcm i\u015f\u00e7ilerin oy kullanmas\u0131 -sendika \u00fcye\u00adsi olsun ya da olmas\u0131n- \u00e7o\u011fu i\u015f\u00e7inin sendikal\u0131 olmaya ihtiya\u00e7 duymamas\u0131 anlam\u0131na geliyor. \u00dcyelerinin aidatlar\u0131yla dahi ba\u011f\u0131 olmayan eskiden kom\u00fcnist bir liderli\u011fe sahip CCOO (\u0130\u015f\u00e7i Komisyonlar\u0131) ve Sosyalist UGT- i\u015fyeri delegasyonunun %85’inden fazlas\u0131n\u0131 ellerinde tutuyorlar- \u00fclkede ba\u015f\u0131 \u00e7eken iki sendika.<\/p>\n
Sadece b\u00fcy\u00fck i\u015fyerlerinde ve kamu sekt\u00f6r\u00fcnde sistematik olarak temsilci se\u00ad\u00e7iliyor. Bu nedenle, gen\u00e7lerin yar\u0131 zamanl\u0131 ve riskli i\u015flerde sendikal\u0131la\u015fmak \u00fcze\u00adre bir araya gelmesi pek olas\u0131 de\u011fil. Bu durum gen\u00e7lik ile zaman\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funu devlet ve i\u015fverenlerle anla\u015fmalar yapmaya harcar g\u00f6r\u00fcnen b\u00fcrokratik yap\u0131 aras\u0131ndaki mesafeyi art\u0131r\u0131yor. Yine de \u015funu eklemek gerekir ki, benzer bir temsiliyet sistemi\u00adne ve hatta daha az \u00fcyeye sahip olmas\u0131na ra\u011fmen Frans\u0131z sendikal hareketi i\u015f\u00e7i haklar\u0131 konusunda bir tepki gerekti\u011finde \u00e7ok daha iyi i\u015fliyor. Bu y\u00fczden \u0130span\u00adyol sendikalar\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcl g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klarken, solun s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00f6z \u00f6n\u00fcn\u00adde bulundurmak gerekir.<\/p>\n
PSOE h\u00fck\u00fcmetinin krize verdi\u011fi tepki bankalar\u0131 kurtarmak ve ekonomiyi canland\u0131rmak ad\u0131na ba\u015far\u0131s\u0131z bir te\u015febb\u00fcs olarak kalan nakit enjeksiyonu oldu. Ancak bu durum, krizi \u00f6zel sekt\u00f6rden kamuya ta\u015f\u0131yan olumsuz sonu\u00e7lar do\u011fur\u00addu. B\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 %10’un \u00fczerine t\u0131rmand\u0131. AB en fazla %3’l\u00fck bir a\u00e7\u0131\u011fa izin ver\u00addi\u011fi i\u00e7in, kamu harcamalar\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde a\u011f\u0131r bir bas\u0131n\u00e7 gelmesi yak\u0131nd\u0131. Ba\u015fkan Jose Luis Rodriguez Zapatero neredeyse t\u00fcm kamu sekt\u00f6r\u00fcnde \u00fccretlerde %5 ‘ik bir kesinti y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe soktu ve 2010’un ba\u015flar\u0131nda uzun erimli bir tasarruf paketi uygulayaca\u011f\u0131n\u0131 duyurdu.<\/p>\n
Cevap olarak sendikalar 29 Eyl\u00fcl 2010’da bir g\u00fcnl\u00fck genel grev \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Be\u015f milyondan fazla i\u015f\u00e7i greve \u00e7\u0131karken, y\u00fczbinlercesi g\u00f6sterilere kat\u0131ld\u0131. 2002’deki genel grevden daha az say\u0131da olmas\u0131na ra\u011fmen i\u015fsizli\u011fin i\u015f\u00e7ilerin \u00f6zg\u00fcvenindeki etkileri d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde ger\u00e7ek bir ba\u015far\u0131yd\u0131. Ancak sendika liderlikleri bu hare\u00adketlilikten kemer s\u0131kma politikalar\u0131na kar\u015f\u0131 bir m\u00fccadeleyi yo\u011funla\u015ft\u0131rmakta ya\u00adrarlanmak yerine, h\u00fck\u00fcmetle g\u00f6r\u00fc\u015fme yapmay\u0131 tercih ettiler. Sadece d\u00f6rt ay sonra sonu\u00e7, emeklilik ya\u015f\u0131n\u0131 67 \u00fczerine \u00e7eken bir anla\u015fma ve i\u015ften \u00e7\u0131karmalar\u0131 imtiyaz\u00adl\u0131 bir az\u0131nl\u0131k lehine kolayla\u015ft\u0131ran bir i\u015f\u00e7i “reform”u oldu. CCOO ve UGT, sonu\u00adcunda i\u015f\u00e7ilerin kendilerini savunma yeteneklerini y\u0131pratacak g\u00fc\u00e7s\u00fcz bir pozisyon \u00fczerinden toplu pazarl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine girdiler.<\/p>\n
Politik olarak ba\u011flant\u0131s\u0131z kitle hareketleri \u0130spanya’da yeni de\u011fil. \u00d6rne\u011fin, AB zirvesiyle ayn\u0131 zamana denk gelen 2002 Mart’\u0131nda be\u015fy\u00fcz bin insan, \u00e7o\u011fun\u00adlukla sadece bu g\u00f6steriler i\u00e7in olu\u015fturulmu\u015f sosyal hareketler ve otonom kolek\u00adtifler taraf\u0131ndan “sermaye ve sava\u015f” a kar\u015f\u0131 Barcelona’ya y\u00fcr\u00fcd\u00fc. Ard\u0131ndan 2006’da y\u00fcksek fiyatl\u0131 bar\u0131nmaya kar\u015f\u0131 yap\u0131lan g\u00f6sterilerin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7an mail ve SMS kampanyas\u0131n\u0131 takip eden “V de Vivienda” (Bar\u0131nma i\u00e7in B) ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. T\u0131pk\u0131 15-M gibi bu hareket de gen\u00e7lik \u00fczerinden geli\u015fiyordu ve kendisini “apoli\u00adtik” olarak tarifliyordu. Fransa ve Yunanistan’la kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda s\u0131n\u0131f m\u00fccade\u00adlesi seviyesi d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fc. Genel grev d\u0131\u015f\u0131nda, 2010 sonlar\u0131nda hareketler olduk\u00e7a k\u00fc\u00e7\u00fck ve radikal sola indirgenmi\u015f haldeydi. Kimse ne olaca\u011f\u0131n\u0131 kestiremiyordu.<\/p>\n
Hareket Y\u00fckseliyor<\/h5>\n
\u00c7o\u011fu kitle hareketi gibi, 15-M de “kendili\u011finden” olmayan ama birbirini ta\u00adkip eden olaylar\u0131n sonucu olarak ortaya \u00e7\u0131kan bir hareketti. 2002-4 aras\u0131nda Irak Sava\u015f\u0131 ve sa\u011f kanat Partido Popular (PP) h\u00fck\u00fcmeti kar\u015f\u0131t\u0131 eylem tecr\u00fcbeleri bir\u00ad\u00e7ok g\u00f6sterici i\u00e7in ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 oldu. Benzer \u015fekilde, V de Vivienda ve 2008\u00ad9 aras\u0131ndaki Bolonya S\u00fcreci kar\u015f\u0131t\u0131 \u00f6\u011frenci protestolar\u0131 da 15-M’nin merkezini olu\u015fturan deneyimli gen\u00e7 aktivistlerin \u00e7ekirde\u011fini olu\u015fturdu.1<\/sup> 29 Eyl\u00fcl genel gre\u00advi sendika yap\u0131lar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kalan gen\u00e7lik kesiminin grev ve eylemleri \u00f6rg\u00fctleyen yerel toplant\u0131lara dahil olmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Kesinti kar\u015f\u0131t\u0131 platformlar grevden son\u00adra baz\u0131 yerellerde bilhassa antikapitalist sol taraf\u0131ndan devam ettirildi. \u00d6rg\u00fctlen\u00admeye dair bu deneyim \u00f6zellikle Barcelona’da 15-M’yi besledi.<\/p>\n
Bu s\u00fcrece katk\u0131da bulunan di\u011fer etkenler de 2010 sonunda eski t\u00fcfek Fran\u00ads\u0131z aktivist Stephane Hessel’in m\u00fcjdeleyici k\u0131sa kitab\u0131 “Indignez-vous!”un yay\u0131n- lan\u0131\u015f\u0131 ve as\u0131l olarak illegal internet indirmelerini durdurmay\u0131 ama\u00e7layan ve ad\u0131n\u0131 K\u00fclt\u00fcr Bakan\u0131 Angeles Gonzalez-Sinde’den alan “Sinde” yasas\u0131n\u0131n 2011 Ocak’ta ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131yd\u0131. Daha \u00f6nemlisi, Arap Devrimleri kar\u015f\u0131 koyman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn ol\u00addu\u011funa dair inanc\u0131 k\u00f6r\u00fckledi. Tahrir Meydan\u0131 i\u015fgali \u00f6zellikle ilham verici bir di\u00adreni\u015f \u00f6rne\u011fi haline geldi. Ard\u0131ndan Mart’ta, “g\u00fcvencesiz gen\u00e7lik”in talepleri Portekiz’de internet \u00fczerinden yay\u0131ld\u0131 ve Lizbon’da 250.000 ki\u015filik ola\u011fan d\u0131\u015f\u0131 bir kat\u0131l\u0131mla g\u00f6steriler d\u00fczenlenmesine yol a\u00e7t\u0131. Bu hareket Madrid’de sosyal med\u00adya \u00fczerinden 7 Nisan’da 5.000 ki\u015finin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir g\u00f6steriyi organize eden Jove- nes Sin Futuro (geleceksiz gen\u00e7lik) hareketine ilham verdi. G\u00f6sterilerin slogan\u0131 ise “\u0130\u015f yok, ev yok, emeklilik yok: O halde korku da yok”tu.<\/p>\n
Bu geli\u015fmelerle birlikte, \u00f6nce PP Murcia b\u00f6lgesel y\u00f6netimi ard\u0131ndan da sa\u011f kanat Katalan y\u00f6netimince yap\u0131lan sosyal harcamalardaki kapsaml\u0131 kesintiler i\u015f\u00ad\u00e7i direni\u015flerinin y\u00fckseli\u015fini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde tetikledi. Katalan h\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131 protestolar beklenmedik \u015fekilde sendika liderliklerini \u00e7i\u011fneyerek hastane \u00e7al\u0131\u015fan\u00adlar\u0131n\u0131 da kapsayan ve Barcelona’da kaosa neden olan yol kapatma eylemleriyle de\u00advam eden b\u00fcy\u00fck bir direni\u015fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. \u0130lerleyen g\u00fcnlerde, b\u00fcy\u00fck sendikalardan ba\u011f\u0131ms\u0131z irili ufakl\u0131 ama s\u00fcrekli ger\u00e7ekle\u015ftirilen protesto ve y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler ya\u015fand\u0131. CCOO ve UGT Katalan h\u00fck\u00fcmet binas\u0131 \u00f6n\u00fcnde 14 Nisan’da 20.000 ki\u015finin ka\u00adt\u0131laca\u011f\u0131 simgesel bir protesto \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. Bunu 14 May\u0131s’ta 50.000’in \u00fczerinde Bar- celona’da kesintiler kar\u015f\u0131t\u0131 y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f izledi.<\/p>\n
7 Nisan protestosunun ba\u015far\u0131s\u0131, Jovenes Sin Futuro hareketine “Democra- cia Real Ya” (ger\u00e7ek demokrasi hemen) grubu ile birlikte g\u00f6steriler d\u00fczenlemek i\u00e7in ilham verdi. Sonraki eylem program\u0131, yolsuzlu\u011fu ortadan kald\u0131rmay\u0131 ve va\u00adtanda\u015flar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 art\u0131rmay\u0131 hedefleyen bir se\u00e7im reformu gereklili\u011fini merke\u00adzine koyuyordu. Eylem tarihi, 22 May\u0131s yerel se\u00e7imlerinin hemen \u00f6ncesinde 15 May\u0131s olarak belirlendi. T\u0131pk\u0131 7 Nisan protestosu gibi, 15 May\u0131s g\u00f6sterileri de beklenenden \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck oldu (Madrid’de 20.000 ve Barcelona’da 15.000).<\/p>\n
Ertesi g\u00fcn, Madrid’teki g\u00f6sterilerdeki tutuklamalar\u0131 protesto etmek amac\u0131y\u00adla Puerta del Sol’un merkezi k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apta bir i\u015fgale sahne oldu. Polisin g\u00f6sterici\u00adleri \u015fiddet kullanarak da\u011f\u0131tma \u00e7abas\u0131na ra\u011fmen, y\u00fczlerce g\u00f6sterici dayan\u0131\u015fma \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu ve ilk kamplar olu\u015fturuldu. Ayn\u0131 haftan\u0131n sonunda, \u00fclke \u00e7ap\u0131n\u00adda tahminen 120 kadar b\u00f6ylesi kamplar kurulmu\u015ftu. G\u00fcnl\u00fck i\u015fler kitle toplant\u0131\u00adlar\u0131nda al\u0131nan kararlar do\u011frultusunda, hatta \u00e7o\u011fu durumda oy birli\u011fi ile, ger\u00e7ekle\u015ftiriliyordu. Yiyecekten sa\u011fl\u0131k ihtiya\u00e7lar\u0131na, temizlikten hukuki yard\u0131\u00adma, hareketin nas\u0131l yay\u0131laca\u011f\u0131ndan taleplerin d\u00fczenlenmesine kadar bir\u00e7ok konu\u00adda komisyonlar olu\u015fturuldu. Kat\u0131l\u0131m daha \u00f6nce hi\u00e7 bir yerel toplant\u0131 ya da platformda g\u00f6r\u00fclmemi\u015f d\u00fczeyde y\u00fcksekti (Barcelona’da ve Madrid’te 10.000’in \u00fczerinde). Uluslararas\u0131 geli\u015fmelere de bu kamplarda b\u00fcy\u00fck \u00f6nem veriliyordu. Madrid’deki kampta M\u0131s\u0131r bayra\u011f\u0131 dalgalan\u0131rken, Barcelona’da Pla\u00e7a Catalunya 3 alana b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fc: \u0130zlanda, Filistin ve Tahrir. Yunan bayra\u011f\u0131 da yine g\u00f6steriler\u00adde ellerden d\u00fc\u015fm\u00fcyordu.<\/p>\n
Politik akt\u00f6rlerin tepkileri ise biraz daha karma\u015f\u0131kt\u0131. PSOE belki de 22 Ma- y\u0131s’taki yerel se\u00e7imlerde k\u00f6t\u00fc bir senaryonun ger\u00e7ekle\u015fmemesi umuduyla daha \u0131\u00adl\u0131ml\u0131 bir yakla\u015f\u0131m\u0131 benimsedi. Kas\u0131m’daki se\u00e7im listesinin ba\u015f\u0131ndaki isim Alfredo Perez Rubalcaba bir anda se\u00e7im reformundan ve y\u00fcksek vergilerden bahsetme ihtiyac\u0131 duymaya ba\u015flad\u0131. Sa\u011f ise ba\u015fta bu hareketlili\u011fi se\u00e7imleri boykot etme ih\u00adtimali olan potansiyel sol se\u00e7menlerden ibaret var sayarak kendilerine yarayaca\u00ad\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. Ancak bu yararl\u0131l\u0131k alg\u0131s\u0131, hareketin boyutunun netle\u015fmesi ve ele\u015ftirilerin var olan t\u00fcm politik ve ekonomik sisteme y\u00f6nelmesiyle de\u011fi\u015fti. PP’nin derhal hareketi bast\u0131rmas\u0131 gerekiyordu.<\/p>\n
Hareketin kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan ilk engel, merkez se\u00e7im b\u00fcrosunun hareketin olu\u015f\u00adturdu\u011fu kamplar\u0131, ellerinden geldi\u011fince se\u00e7im s\u00fcrecine m\u00fcdahale ederek, 21 Ma- y\u0131s’tan \u00f6nce da\u011f\u0131lmaya zorlamas\u0131 oldu. 20 May\u0131s gecesi, on binlerce insan kamplar\u0131n do\u011fdu\u011fu meydanlarda topland\u0131. Yetkililer yasaklar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmekte ba\u00ad\u015far\u0131s\u0131z kald\u0131lar. Bu zafer, hareketi daha da g\u00fc\u00e7lendirdi ve anketlere g\u00f6re halk des\u00adte\u011fi %80’i buldu.2<\/sup> Sa\u011f\u0131n 22 May\u0131s zaferi ise hareketi g\u00fc\u00e7s\u00fczle\u015ftirmekte ya da 15-M’nin harekete ge\u00e7irdi\u011fi sol fraksiyonlar\u0131 demoralize etmekte ba\u015far\u0131s\u0131z kald\u0131. Hareket ayr\u0131ca, \u0130spanyol konsolosluklar\u0131ndaki grevciler ve yurt d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan \u0130spanyol gen\u00e7lerin organize etti\u011fi protestolarla uluslararas\u0131 bir hal de ald\u0131. Daha da \u00f6nemlisi hareketin olu\u015fturdu\u011fu kamplar Yunanistan’da da olu\u015fturulmaya ba\u015f\u00adland\u0131.<\/p>\n
Madrid’deki kamplar medyan\u0131n dikkatini \u00e7ekmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131ralarda, hare\u00adket Barselona’da iktidarla ciddi bi\u00e7imde u\u011fra\u015fmak zorunda kald\u0131. 27 May\u0131s saba\u00adh\u0131 erken saatlerde, \u00f6zel tim Pla\u00e7a Catalunya’da \u015eampiyonlar Ligi Finali nedeniyle meydan\u0131n “temizlenmesi” ve “tehlikeli maddelerin” \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi gibi se\u00adbeplerle a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak gen\u00e7lerden olu\u015fan y\u00fczlerce ki\u015fiyi kamp alan\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u00admaya ba\u015flad\u0131. Bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l yollarla direnmeyi denediler, ancak polisin sert m\u00fcdahale\u00adsiyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131lar. G\u00fcn devam ederken, y\u00fczlerce gen\u00e7 meydan\u0131 geri almak i\u00e7in yeniden topland\u0131. Bu direni\u015fin etkisi Barselona’da oldu\u011fu kadar \u00fclkenin geri ka\u00adlan\u0131nda da b\u00fcy\u00fck heyecan yaratt\u0131. Ayn\u0131 ak\u015fam, 20.000’den fazla insan, pasif \u015fe\u00adkilde de olsa toplanmaya destek vermek ya da kat\u0131lmak i\u00e7in alanda ya da \u00e7evresinde bir araya geldi.<\/p>\n
Bunlar olurken, hareketlilik kamplar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da y\u00fckselmeye ba\u015flad\u0131. \u00d6zel\u00adlikle 15-M’den aktivistler \u00f6denmeyen mortgage kredileri sebebiyle evden \u00e7\u0131kar\u00admalar\u0131 durdurmak i\u00e7in harekete ge\u00e7tiler. Direni\u015fteki i\u015f\u00e7ilerle ba\u011f kurmak ya da i\u015fsizler ve \u00e7al\u0131\u015fanlarla protestolar\u0131 organize etmek i\u00e7in al\u0131nan inisiyatiflere veri\u00adlen yan\u0131t muhte\u015femdi. Barcelona’da hastane \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131, \u00f6\u011fretmenler ve itfaiyeci\u00adler y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerini merkez kampta noktal\u0131yordu. Barcelona’da be\u015f farkl\u0131 hastanede ya\u015fanan kesintilere kar\u015f\u0131 protestolar\u0131n hemen \u00f6ncesinde 24 saat a\u00e7\u0131k kamplar o\u00adlu\u015fturuldu. Yeni se\u00e7ilen yerel y\u00f6neticilerin g\u00f6reve ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada belediye bina\u00ads\u0131 \u00f6n\u00fcnde kitlesel ve co\u015fkulu protestolar organize edildi.<\/p>\n
Haziran ba\u015flar\u0131nda belirsizlik i\u00e7indeki kamplar\u0131n kendini daha fazla devam ettiremeyece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc kabul g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131. Daha da \u00f6nemlisi, aktivistlerin b\u00fc\u00ady\u00fck k\u0131sm\u0131nda 15-M’nin \u015fehir merkezlerinden \u00e7\u0131kmas\u0131 gerekti\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc egemen ol\u00addu ve bir\u00e7ok kamp kapat\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Hareket, 15 Haziran’da Barcelona’da Katalan y\u00f6netiminin kamu harcamala\u00adr\u0131nda %16’l\u0131k kesintiyi oylayaca\u011f\u0131 binaya milletvekillerinin giri\u015fini engellemek \u00fczere topland\u0131\u011f\u0131nda yeni bir testten ge\u00e7mi\u015f oldu. 4.000 g\u00f6stericinin giri\u015flere ula\u015f\u00admas\u0131 engellenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Katalan ba\u015fbakan\u0131 ve di\u011fer y\u00f6neticiler helikopterle gelmek zorunda kald\u0131lar. Kalan milletvekilleri ise g\u00f6stericilerin sloganlar\u0131 aras\u0131n\u00adda i\u00e7eri girmek durumunda kald\u0131. Bir\u00e7o\u011fu yak\u0131nlardaki hayvanat bah\u00e7esinin ar\u00adka kap\u0131s\u0131ndan ge\u00e7meyi tercih etti. Bu g\u00f6steriler s\u0131ras\u0131nda polislerin provokasyonu ile \u00e7\u0131kan k\u00fc\u00e7\u00fck olaylar hem Katalan H\u00fck\u00fcmeti hem de medya taraf\u0131ndan hareke\u00adtin me\u015fruiyetini kaybetmesi i\u00e7in \u015fi\u015firilerek kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n
Harekete kar\u015f\u0131 giri\u015filen ablukan\u0131n en kepaze hali, sa\u011f ve sol t\u00fcm partilerin ka\u00adt\u0131l\u0131m\u0131yla “demokrasiye sald\u0131r\u0131” diyen bir deklarasyonun imzaya a\u00e7\u0131lmas\u0131yd\u0131. Li\u00adberal sol bas\u0131ndan \u00f6fkeden kudurmu\u015f sa\u011fa kadar hepsi: “beklendi\u011fi \u00fczere, \u015fimdiye kadar s\u00fcrd\u00fcrmekte oldu\u011fu bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l halini a\u015f\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131n paravan\u0131 olarak kullanan hare\u00adketin art\u0131k sonunun geldi\u011fini” yaz\u0131yordu. Ancak 19 Haziran’da hareket bitmek bir yana -200.000’i Barcelona’da olmak \u00fczere bir milyonluk bir g\u00f6steri ile- gerile\u00admekten bile ne kadar uzak oldu\u011funu g\u00f6sterdi:3<\/sup><\/p>\n
S\u0131n\u0131f ve Siyaset<\/h5>\n
Gen\u00e7ler 15-M aktivistlerinin \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturuyordu. Bunlar \u00fcniversi\u00adteli ya da yeni mezun olmu\u015f i\u015fsiz ya da istedi\u011fi gibi bir i\u015f bulamam\u0131\u015f 25-30 ya\u015f aras\u0131 gen\u00e7lerdi. Ancak hareket bu kesimden daha fazlas\u0131n\u0131 temsil ediyordu. “Or\u00adta s\u0131n\u0131f” iddialar\u0131 s\u0131n\u0131f\u0131 yanl\u0131\u015f anlaman\u0131n da \u00f6tesinde harekete kat\u0131lan gen\u00e7lerin \u00e7o\u011funun d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretli part time i\u015fler d\u0131\u015f\u0131nda bir gelecek umudu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00admezden geliyor.<\/p>\n
Baz\u0131 otonomistler gibi onlar\u0131 “g\u00fcvencesizler” olarak ifade etmek de, hareke\u00adtin s\u0131n\u0131f taban\u0131n\u0131 anlamakta pek yard\u0131mc\u0131 olmaz. S\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7ekirde\u011fiyle ili\u015fkileri a\u00adk\u0131\u015fkan bir durumda, y\u00fcksek orandaki i\u015fsizli\u011fin yan\u0131 s\u0131ra gen\u00e7lerin %67’si de ge\u00e7ici i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Yani hem hareketi destekleyenler hem de g\u00f6stericiler i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131\u00adn\u0131n geni\u015f spektrumunu temsil ediyor. 19 Haziran g\u00fcn\u00fc Madrid ve Barcelona’da- ki en b\u00fcy\u00fck kortejler i\u015f\u00e7i s\u0131nf\u0131n\u0131n en farkl\u0131 u\u00e7lar\u0131na aitti. Bu 15-M’in art\u0131k semtler ve \u00e7al\u0131\u015fma alanlar\u0131yla kurdu\u011fu ba\u011f\u0131n g\u00f6stergesiydi.<\/p>\n
Bu noktada, hareketin i\u00e7inden baz\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan ya da yo\u011fun olarak medya\u00adn\u0131n \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi hareketin “apolitik” yani “ne sa\u011f ne sol” oldu\u011fu fikrini ele almak istiyoruz. E\u011fer politik olandan g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131m\u0131zdaki g\u00fc\u00e7 dengelerini de\u00ad\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in m\u00fccadele etmeyi anl\u0131yorsak, ger\u00e7ek olan \u015fu ki hareket olduk\u00e7a po\u00adlitik. G\u00f6stericilerin az\u0131msanmayacak bir k\u0131sm\u0131, %38’i, hareketi \u015fu anki sistem i\u00e7inde bir “k\u0131r\u0131lma” olarak niteliyor. Bu oran organizasyon komitelerinde %43’e kadar \u00e7\u0131k\u0131yor. Geri kalan ise “reformist” demeyi tercih ediyor. \u00dcstelik hareketin taleplerine y\u00fczeysel bir bak\u0131\u015f bile 15-M’nin sol oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6steriyor.4<\/sup><\/p>\n
15-M’yi otonomist fikirler belirliyor. Partilerin reddedili\u015fi ve yeni bir “sos\u00adyal me\u015fruiyet”5<\/sup> yaratan internet sayesinde kolayla\u015fan kendili\u011finden \u00f6rg\u00fctlenme ve oy birli\u011fine dayanan demokraside \u0131srar etme durumu yayg\u0131n ve ola\u011fan. Genel olarak, hareketin yans\u0131mas\u0131 olan birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z \u00fc\u00e7 ayr\u0131 e\u011filim var. \u00d6zel\u00adlikle aktivistler aras\u0131nda a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olan -g\u00f6sterilerdeki sloganlar, kamplar ve toplan\u00adt\u0131lardaki taleplerde yans\u0131mas\u0131n\u0131 bulan- antikapitalist e\u011filim. Bu e\u011filimin yan\u0131nda daha sert otonomistler bulunuyor -kamplar\u0131n kendi sonlar\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnen, hem Barcelona hem de Madrid’te yay\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan, \u00e7o\u011funluk kararlar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00admezden gelen bir e\u011filim de mevcut. Bu e\u011filim gecekondu hareketi i\u00e7inde, yeni ak- tivist az\u0131nl\u0131k ve b\u00fcy\u00fck kamplar\u0131n cazibesine kap\u0131lan evsizler aras\u0131nda g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc e\u011filim ise; daha ziyade “Ger\u00e7ek demokrasi, hemen”in savundu\u011fu ‘etik devrim’di. Bu e\u011filim, parlamento ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n\u0131n yok edilmesini, e\u015fitli\u011fe dayal\u0131 bir toplumu, “k\u00fclt\u00fcrel faaliyetlere bedava eri\u015fimi”, \u00e7evresel s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi ve “herkes i\u00e7in refah ve saadet”i ama\u00e7l\u0131yordu.<\/p>\n
Puerta del Sol kamp\u0131ndan gelen daha \u00f6zg\u00fcn talepler ise: bankalara yap\u0131lan fi- nansal yard\u0131mlar\u0131n iptali, zenginlere daha y\u00fcksek vergi uygulanmas\u0131, kurumsal i\u015flemler i\u00e7in vergilendirme, \u00f6zelle\u015ftirmelerin iptali, kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 kalitesinin ko\u00adrunmas\u0131, e\u011fitim ve ula\u015f\u0131m hizmeti, patronlardan yana olan i\u015f kanunun revize edil\u00admesi, \u00fccret ve emeklilik hakk\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi.6<\/sup><\/p>\n
Barcelona kamp\u0131 Madrid’e k\u0131yasla daha radikaldi ve program\u0131nda “d\u00fcnyay\u0131 tamamen de\u011fi\u015ftirmeyi” hedefleniyordu. “Asgari taleplerimiz” ba\u015fl\u0131kl\u0131 listeleri; “sosyal denetim” alt\u0131nda bankalar\u0131n kamula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131, g\u00f6\u00e7men yasas\u0131n\u0131n geri \u00e7ekilmesini, yurtta\u015flarca onaylanm\u0131\u015f kat\u0131l\u0131mc\u0131 bir b\u00fct\u00e7eyi, “b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli” konu\u00adlarda (AB direktifleri gibi) ba\u011flay\u0131c\u0131 ve zorlay\u0131c\u0131 referandumlar yap\u0131lmas\u0131n\u0131 ve e\u00adkonominin “toplum hizmeti” i\u00e7in olmas\u0131 gereklili\u011fini i\u00e7eriyordu.7<\/sup> T\u00fcm bu genel istekler daha detayl\u0131 hale getirildi ve benzer programlar di\u011fer kamplarda da orta\u00adya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n
15-M’nin taleplerinin merkezinde “ger\u00e7ek demokrasi” vard\u0131. Olduk\u00e7a hak\u00adl\u0131 bir \u015fekilde hareket devaml\u0131 olarak dikkatleri PP’nin se\u00e7imleri, se\u00e7menlerin sa\u00addece %23’\u00fcn\u00fcn deste\u011fi ile “kazanm\u0131\u015f” oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fine \u00e7ektiler. PSOE’nin ger\u00e7ek demokrasinin ancak liberal model oldu\u011fu \u0131srar\u0131 ise “piyasan\u0131n” talepleri\u00adne teslim olmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda onu g\u00fcl\u00fcn\u00e7 hale getiriyordu. Ger\u00e7ek demokrasi sade\u00adce ayr\u0131cal\u0131k ve yolsuzluklar\u0131n sonu anlam\u0131na gelmiyor; ayn\u0131 zamanda s\u0131radan insanlar\u0131n kendi temsilcilerini denetleyebilmeleri ve g\u00fcnl\u00fck toplumsal hayata m\u00fc\u00addahale edebilmeleri anlam\u0131na geliyor. Ne var ki b\u00f6yle bir demokrasi ancak 1871 Paris Kom\u00fcn\u00fc’nde, 1917 Rus Devrimi’nde, 1936 \u0130spanya Devrimi’nde ve di\u011fer devrim anlar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015febildi.<\/p>\n
Direni\u015f S\u00fcr\u00fcyor<\/h5>\n
15-M’nin do\u011fu\u015funa yol a\u00e7an toplumsal ko\u015fullar k\u00f6t\u00fcle\u015fiyor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Devletin kamu sekt\u00f6r\u00fcne ve i\u015f\u00e7ilerin ya\u015fam standartlar\u0131na sald\u0131r\u0131lar\u0131na ra\u011fmen, b\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 2010’da bir \u00f6nceki seneye oranla ancak 0,2 puan d\u00fc\u015ferek 9,2’ye ge\u00adrileyebildi. Ancak, 2013’te bu oran 3 puan daha d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmek zorunda. Bu ko\u015ful\u00adlar nedeniyle PSOE genel se\u00e7imleri 20 Kas\u0131m’a erteledi. Bu durum 15-M ve sendikalara kar\u015f\u0131 politikalar\u0131 ile bilinen ve daha da keskinle\u015fecek olan PP h\u00fck\u00fc\u00admetinin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7abilir.<\/p>\n
T\u00fcm g\u00f6stergeler, hareketin \u00fcmitsizli\u011fe kap\u0131lmaktan uzak oldu\u011funu a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyuyor. Yaz boyunca eylemler katlanarak b\u00fcy\u00fcd\u00fc. 23 Temmuz’da \u00fclke \u00e7a\u00adp\u0131nda Madrid’e do\u011fru be\u015f koldan y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f yap\u0131ld\u0131. Binlerce ki\u015fi “Bu kriz de\u011fil, sis\u00adtemin kendisi” slogan\u0131yla g\u00f6steriler d\u00fczenledi.<\/p>\n
Bu hareketin ard\u0131ndan gelen temel soru 15-M’nin kendi devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flar\u00adken taleplerini kazan\u0131p kazanamayaca\u011f\u0131yd\u0131. Di\u011fer bir soru ise nas\u0131l ve hangi top\u00adlumsal ara\u00e7larla bunu ba\u015farabileceklerdi.<\/p>\n
Hareketin daha ileri gidebilmesi i\u00e7in devleti ve ekonomik g\u00fcc\u00fcn merkezini bask\u0131 alt\u0131na alan bir strateji geli\u015ftirmesi gerekiyor. Bu, finansal kurumlar\u0131 ve ana siyasi partileri hedef alan, sistemin i\u015fleyi\u015fini baltalayan sivil itaatsizlik eylemle\u00adrinin geli\u015ftirilmesi anlam\u0131na geliyor. Polis kar\u015f\u0131s\u0131nda pasif direni\u015f \u0131srar\u0131 15-M i\u00ad\u00e7inde b\u00fcy\u00fck destek buluyor; ancak hareket \u015fiddetle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok fazla savunmada kalmak gibi bir tehlike i\u00e7inde. Bu y\u00fczden her t\u00fcrl\u00fc \u015fiddetin sorumlu\u00adsunun devlet ve onun g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri oldu\u011funu g\u00f6stermekte \u0131srar etmek gereki\u00adyor. Asl\u0131nda “\u015fiddet” kar i\u00e7in i\u015fsiz ve evsiz b\u0131rak\u0131lmak, hastanelerin kapat\u0131lmas\u0131 ve do\u011fan\u0131n tahribi de\u011filse nedir ki?<\/p>\n
\u0130lerleyebilmek i\u00e7in \u00e7ok \u00e7e\u015fitli durumlara uyabilecek basit ve anla\u015f\u0131l\u0131r bir ta\u00adlepler listesi ya da program geli\u015ftirmek de gerekiyor. Toplant\u0131larda b\u00f6yle program\u00adlar mevcut, ancak bunlar uygulanabilir oldu\u011fu m\u00fcddet\u00e7e taleplerin dikkate al\u0131nmas\u0131 sa\u011flanabilir. \u00d6rne\u011fin, \u015fu an sadece bor\u00e7lar\u0131n iptali ve bankalara verilen paralar\u0131n geri al\u0131nmas\u0131 talebi ya da kesintilere hay\u0131r demek yetmiyor ayn\u0131 zaman\u00adda yap\u0131lan kesintilerin yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi \u00fczerinde de \u0131srarc\u0131 olmak ge\u00adrekiyor.<\/p>\n
Taleplerin kazan\u0131labilmesi i\u00e7in sivil itaatsizlik tek ba\u015f\u0131na yeterli olmuyor. Hareket, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7inde k\u00f6k salabilecek ger\u00e7ek f\u0131rsatlar yaratt\u0131\u011f\u0131 ve karar verici bir mekanizma olu\u015fturdu\u011funu kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e yay\u0131labilecek ve \u00e7al\u0131\u015fma a\u00adlanlar\u0131yla bir ba\u011f kurabilecek.8<\/sup>19 Haziran g\u00f6sterisi bu t\u00fcr bir ba\u011f\u0131n kuruldu\u011funa dair bir i\u015faret veriyor. Do\u011frudan “Avrupa refah devletinden geriye kalanlardan i\u00adbaret” ve “euro pact projesi”ne kar\u015f\u0131 yap\u0131lan g\u00f6sterilerle, hareket siyasi partilerin me\u015fruiyetini sorgulayan anketler yapman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7ti.9<\/sup> Art\u0131k bir\u00e7ok g\u00f6sterinin temel slogan\u0131 haline gelen genel grev \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 ile antikapitalist sol, s\u0131n\u0131fla ba\u011f kur\u00adma y\u00f6n\u00fcnde bir oryantasyonu \u00f6nemser oldu.<\/p>\n
Bu a\u015famada, sendikal destek olmaks\u0131z\u0131n genel grev talebi en iyi ihtimalle bir propaganda ya da en k\u00f6t\u00fc ihtimalle a\u015f\u0131r\u0131 solun bir kand\u0131rmacas\u0131 olman\u0131n \u00f6tesin\u00adde bir \u015fansa sahip de\u011fil. Ancak hareketin dinamikleri ve kitlesel taban\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00add\u00fc\u011f\u00fcnde b\u00f6yle bir \u00e7a\u011fr\u0131 \u00e7ok da zorlama de\u011fil. Ayr\u0131ca hareket t\u00fcm \u00f6rg\u00fct formlar\u0131na kendini a\u00e7\u0131yor. \u00c7o\u011fu aktivist, \u00f6rg\u00fctl\u00fc i\u015f\u00e7iler ya da sendikalar olmadan bir genel grevin anlams\u0131z olaca\u011f\u0131n\u0131 kabul etmi\u015f durumda. Ancak bu noktada y\u00fcr\u00fct\u00fclen tar\u00adt\u0131\u015fma yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya sendika b\u00fcrokrasisinin organize etti\u011fi ge\u00e7mi\u015ftekilere ben\u00adzer bir g\u00fcnl\u00fck grevlerden farkl\u0131 bir \u015fey yapmak gereklili\u011fi \u00fczerine. \u00c7o\u011fu gen\u00e7 olan kitlelerin i\u015f yerleri \u00f6n\u00fcndeki toplant\u0131lara ve di\u011fer \u00f6rg\u00fctlenme formlar\u0131na d\u00e2hil edilmesi grevin desteklenmesi ve yay\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan kilit bir \u00f6neme sahip. Bu yolla 15-M grevin i\u00e7ine \u00e7ekilebilir ve \u00e7al\u0131\u015fma alanlar\u0131yla sa\u011flam bir ba\u011f kurula\u00adbilir.<\/p>\n
Sendikal liderlikler ba\u015fka bir genel grev \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 daha yapmay\u0131 reddediyorlar. Bunun nedeni geleneksel muhafazak\u00e2rl\u0131klar\u0131 oldu\u011fu kadar 15-M’nin liderli\u011fini yapaca\u011f\u0131 bir hareketin kontrollerinden \u00e7\u0131kma olas\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan korkuyorlar. T\u00fcm k\u0131z\u00adg\u0131nl\u0131klar\u0131na ra\u011fmen, gelecek se\u00e7imlerde PSOE’nin \u015fans\u0131n\u0131 azaltma endi\u015fesi de grev \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapmamalar\u0131na yol a\u00e7\u0131yor. 15-M’ye b\u00fcrokrasiyi harekete ge\u00e7irmesi y\u00f6n\u00fcnde bas\u0131n\u00e7 uygulamas\u0131 i\u00e7in yo\u011fun bir destek var. Bu y\u00fczden bir i\u015f b\u0131rakma eylemi i\u00e7in CCOO ve UGT’yi toparlamak gerek ki \u015fu an bu yap\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
Hareketin i\u015f\u00e7i \u00f6rg\u00fctlerine a\u015fa\u011f\u0131dan yap\u0131lanmayla ilgili ilham verme potansi\u00adyeli olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7l\u00fc. \u00d6rne\u011fin, Madrid’te \u00f6\u011fretmenlerin d\u00fczenledi\u011fi toplant\u0131ya Tem\u00admuz sonunda tatil hen\u00fcz ba\u015flam\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen binlerce ki\u015fi kat\u0131ld\u0131. Bu militan atmosfer \u00fczerindeki 15-M’nin etkisi a\u00e7\u0131k ve beklenen yeni akademik y\u0131\u00adl\u0131n kesinti kar\u015f\u0131t\u0131 bir grevle ba\u015flamas\u0131.10<\/sup><\/p>\n
Genel grev \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 i\u015f\u00e7i hareketine odaklanma ve devletle \u00e7at\u0131\u015fma a\u00e7\u0131s\u0131ndan ileri bir ad\u0131m\u0131 temsil etmesine ra\u011fmen her soruna derman olmayacakt\u0131r. 15-M’nin ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc g\u00f6steriler organize etmesi de olduk\u00e7a \u00f6nemli. Hastanelerin d\u0131\u015f\u0131nda kurulan kamplar kapat\u0131lma tehdidiyle y\u00fcz y\u00fczeyken, tahliyelere kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcyen kampanya krizin etkileriyle m\u00fccadele edebilmek i\u00e7in olduk\u00e7a g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ve verim- li.11<\/sup> \u00c7evik kuvvetin tahliyeler s\u0131ras\u0131nda artan kullan\u0131m\u0131 kom\u015fular\u0131n\u0131 destekleyen yerel insanlara uygulanan \u015fiddet de d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde ancak hareketin daha da ra- dikalle\u015fmesine neden oluyor. Madrid’te polisin g\u00f6\u00e7menlere sald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131n durdurul\u00admas\u0131nda oldu\u011fu gibi bu t\u00fcr olaylar\u0131n genelle\u015ftirilmesi gerekiyor. Her \u015feyin \u00f6tesinde, 15 Ekim’de kesintilere kar\u015f\u0131 ve ger\u00e7ek demokrasi i\u00e7in d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir g\u00f6steri \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131, harekete \u00f6nemli bir dinamizm kat\u0131yor ve alan a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n
Son olarak politik liderlik anlay\u0131\u015f\u0131 ile ilgili bir “lider” olmaks\u0131z\u0131n hareketin nas\u0131l olabildi\u011fi sorusunun yan\u0131tlanmas\u0131na ihtiyac\u0131 var. Burada \u00f6ncelikle ‘politik’ ve “liderlik” kelimelerini netle\u015ftirmek gerekiyor. \u0130spanyol anar\u015fistleri aras\u0131nda “politika”n\u0131n kitlelere yabanc\u0131 oldu\u011fu ve ancak sisteme hizmet etti\u011fi fikri tarih\u00adsel olarak yayg\u0131n bir g\u00f6r\u00fc\u015f. 1931-37 Devrim tecr\u00fcbesi “politik” olan\u0131 a\u015fman\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu anlatan derslerle dolu -isyan politikalar\u0131ndan i\u00e7 sava\u015f \u00f6ncesi anar\u015fistlerin savundu\u011fu se\u00e7imleri boykot politikas\u0131na, “apolitik” CNT’nin 1936’da burjuvaziyle i\u015fbirli\u011fi yapan liderli\u011fine kadar.12<\/sup> “Liderlik” de\u011fil, bu lider\u00adli\u011fin “politikalar\u0131” yenilginin kayna\u011f\u0131yd\u0131. 15-M s\u00f6z konusu oldu\u011funda ise “lider\u00adlik”, toplant\u0131larda al\u0131nan demokratik kararlar ve organizasyon komitelerinin, ko\u00adlektif yap\u0131lar\u0131n ya da bireylerin \u00f6nerilerinde varl\u0131k buluyor.<\/p>\n
Parti ve sendikalar\u0131n g\u00fcvenilirliklerini kaybetmeleri biraz da g\u00f6sterilere ka\u00adt\u0131lanlar\u0131n kontrolleri d\u0131\u015f\u0131nda bu \u00f6rg\u00fctlerce zorla ‘temsil’ edildiklerini d\u00fc\u015f\u00fcnmele- riyle ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Barcelona’da 14 May\u0131s’ta sendika liderli\u011fi alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen g\u00f6sterilerde sokaklara 50.000 insan \u00e7\u0131karken, 15-M’nin 19 Haziran’daki benzer taleplerle yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131ya bunun be\u015f kat\u0131 kadar ve daha militan bir kitle kat\u0131l\u0131yor\u00addu. Bu g\u00f6steri, “kimse bizi temsil etmiyor” diyerek sol parti ve sendikalar\u0131n ta\u00adn\u0131nmamas\u0131 d\u00f6neminin ba\u015flang\u0131c\u0131yd\u0131. Antikapitalist solun bu fikirle anla\u015fmak zorunda olmas\u0131 ise kendileri i\u00e7in i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 zor yeni bir sorun. \u00d6rg\u00fctl\u00fc devrimciler, onlara kar\u015f\u0131 pek de dost\u00e7a g\u00f6r\u00fcnmeyen harekete m\u00fcdahil olabilmek i\u00e7in yollar bulmak zorunda. Bu, yap\u0131lanlara g\u00f6z dikmeden hareketin fikirlerine a\u00ad\u00e7\u0131k olmak anlam\u0131na geliyor. Bu, hareketin yap\u0131s\u0131na ve y\u00fcr\u00fctmelerine sald\u0131rma\u00addan, ba\u011f\u0131ms\u0131z bir kat\u0131l\u0131mla hareketin lehine \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmak (yay\u0131n sat\u0131\u015f\u0131 ve da\u011f\u0131t\u0131m\u0131, toplant\u0131 ve tart\u0131\u015fmalar \u00f6rg\u00fctlemek) anlam\u0131na geliyor.<\/p>\n
Liderlik, hareketi manip\u00fcle etmek de\u011fil, \u00f6neri ve arg\u00fcmanlarla ona \u015fekil ver\u00admek anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor. S\u0131n\u0131ftan ba\u011f\u0131ms\u0131z olmayan bir sosyal de\u011fi\u015fim arac\u0131 nas\u0131l o\u00adlur temel sorusunu tart\u0131\u015farak \u015fekil vermek. 15-M’nin banka desteklerine son verilmesi, kamu hizmetlerinin korunmas\u0131 ve krizin faturas\u0131n\u0131 zenginlerin \u00f6deme\u00adsi talepleri sistemle bir b\u00fct\u00fcn olarak \u00e7at\u0131\u015fma ihtiyac\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Krizin de\u00advam ediyor olmas\u0131 ve sa\u011fdan gelen tehditler ise bu \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n daha da s\u00fcrece\u011finin bir kan\u0131t\u0131.<\/p>\n
\u00c7eviren: Nesrin Yumak<\/strong><\/em><\/p>\n
 <\/p>\n
Notlar<\/h4>\n
1\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Avrupa’daki \u00fcniversiteleri birle\u015ftirmeyi ve piyasaya uyumlu hale getirmeyi hedefleyen plan.<\/p>\n
2\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u015eu an %65 civar\u0131na ‘d\u00fc\u015ft\u00fc’.<\/p>\n
3\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 G\u00f6steri listesi i\u00e7in bkz www.socialistworker.co.uk\/art.php?id=25201<\/p>\n
4\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Politik kimlik soruldu\u011funda a\u015f\u0131r\u0131 solu da temsil etmek \u00fczere 1 ‘den 10’a kadar puan verilmesi is\u00adtendi\u011finde 2008’deki 4.56’l\u0131k halk aras\u0131ndaki ortalamayla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda 15-M i\u00e7inde ortala\u00adma 2.84.- Publico, 17 Temmuz 2011<\/p>\n
5 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0\u00a0 Requena, 2011, s41-42 6: Taibo, 2011, s42 7: Viejo, 2011,s58-65. 8: Sans, 2011. 9: Pastor, 2011. 10:Robson, 2011. 11: Simon, 2011. 12: anarko-sendikalist sendika.<\/p>\n
 <\/p>\n
Referanslar<\/h4>\n
Pastor, Jaime, 2011, “El ‘Estado de Rebelion’ Llego para Quedarse”, Viento Sur, s 115. Requena, An, and others, 2011, Las Voces del 15-_M_ (Los libros del lince). Robson, Sam, 2011, “Defensa de la Educacion Publica en Madrid: ‘Este ano el curso no empieza'”, www.enlucha.org\/site\/?q=node\/16260<\/p>\n
Sans, Joel, 2011, “De la Indignacion a la Revolucion: Los Retos de un Nuevo Movimien- to”, www.enlucha.org\/site\/?q=node\/16057<\/p>\n
Simon, Oscar, 2011, “Las Victorias del #15M”,www.enlucha.org\/site\/?q=node\/16250 Taibo, Carlos, 2011, Nada Sera Como Antes. Sobre el Movimiento 15-_M_ (Catarata). Viejo, Raimundo (ed), 2011, Les Raons dels Indignats (Portic).<\/p>\n
 <\/p>\n
Geri d\u00f6n<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Andy Durgan – Joel Sans 15 May\u0131s 2011 ‘de a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak gen\u00e7lerden olu\u015fan binlerce insan, “ger\u00e7ek demokrasi i\u00e7in hemen”, “bizler politikac\u0131lar\u0131n ve bankalar\u0131n elindeki metalar de\u00ad\u011filiz” sloganlar\u0131yla t\u00fcm \u0130spanya’da g\u00f6steriler […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-360","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/360","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=360"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/360\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":361,"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/360\/revisions\/361"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marx-21.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=360"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}